Autorem wpisu jest: Marek Wyciślok

Jajko to wieloznaczny symbol. Oznacza chaos, siłę żywotną, płodność, odrodzenie, początek i nieśmiertelność. Szczególne znaczenie ma podczas Świąt Wielkanocnych – bo jajko to także emblemat zmartwychwstania. Dzieląc się nim podczas świątecznego śniadania, warto pamiętać, że ten niewielki przedmiot ma za sobą długą tradycję.

W wyobrażeniach wielu pierwotnych ludów wszechświat był monstrualnym jajkiem uformowanym przez bóstwa. Wierzenia te są charakterystyczne dla całego świata antycznego – od Galii, po Japonię czy Indonezję.
Ale i w późniejszych czasach odgrywało znaczącą rolę – wystarczy wspomnieć chociażby jajo filozoficzne alchemików, w którym miała zachodzić cudowna przemiana metali, czy słynne „jajo Kolumba” (przetransponowana stara, ludowa powiastka o znalezieniu zaskakująco prostego rozwiązania trudnego zadania).

Tradycje i wierzenia
W Polsce funkcjonuje wiele legend i zabobonów związanych z jajkiem. Oto niektóre z nich: święconego jajka nie wolno było jeść po zachodzie słońca, bo można dostać kurzej ślepoty, a w domu zalęgnie się robactwo. Okruchy z jajek nie mogły być nigdzie rozrzucane bo to grzech, a nie daj Boże, gdyby kawałek jajka zjadła ropucha, bo w wtedy to ona będzie tyć, a człowiek uschnie „na wiór”. Mysz, która zje święcone, zmieni się w nietoperza. Gospodarz, który pragnął, by jego zagroda była chroniona, wkładał pisanki pod pierwsze zaorane skiby podczas wiosennej orki. Pisanki zakopywano także u wejścia do chaty, pod progiem domu, by odstraszały złe moce. Skorupki wiszące na drzewach owocowych też nikogo nie dziwiły. Miało to spowodować urodzajny rok.

W Wielkiej Brytanii pożyczenie lub podarowanie jajka w niedzielę grozi obu stroną ściągnięciem nieszczęścia. Złodziej, który ukradnie jaja wie, że będzie skazany przez los na nędzę, trwającą 7 lat za każde jajko. Z Wysp Brytyjskich wzięła początek tradycja malowania jajek. Dowodem na to mogą być akta i dzienniki z dworu Edwarda I, w których pod koniec XIII wieku zapisano kwoty, jakie zostały wydane na ponad 450 pomalowanych i ustrojonych w złote liście jajek.

Nie tylko w kuchni
Może wydać się to dziwne, ale jako to nie tylko popularny produkt spożywczy. W średniowieczu wykorzystywano je np. jako materiał budowlany – dodawano je do zaprawy wapiennej przy wznoszeniu szczególnie ważnych budowli. Natomiast żółtko było cenionym i popularnym spoiwem farb temperowych. Przykładem malarstwa temperowego jest obraz Sandro Botticelliego – Narodziny Wenus.

Jajko to także idealny prezent, którego intencją są życzenia pomnażania sił witalnych i zapewnienie o naszej przyjaźni dla obdarowywanego.
W epoce bicia rekordów w każdej niemal dziedzinie i jajko poddano rywalizacji wagowej. Najcięższe jajko ważyło aż 160 gram. Zniosła je kura na białoruskiej farmie.

Ale koniec z rekordami i wyścigiem dnia codziennego. Nastał nam czas świąteczny i jajkiem wypada się podzielić, wybaczając sobie przy tym urazy i życząc słonecznej aury, pogody ducha na świąteczne i wszystkie następne dni. Czego wszystkim Czytelnikom życzę.