B12 - supermolekuła

Z witamin należących do grupy B, witamina B12 jest najbardziej zdumiewającą - jej dzienne zapotrzebowanie naszego organizmu kształtuje się w granicach 3 milionowych części grama; w całym naszym życiu potrzebujemy jej tyle, ile waży jedno ziarenko zboża. Mimo to, u wielu osób występują niedobory tej witaminy. Jedną z przyczyn jest fakt, że organizm nie może uzyskać jej w toku przemiany materii - musi być dotaczana z zewnątrz, wraz z pożywieniem.

Witamina B12 (kobalamina) jest cząsteczką kompleksową, z atomem kobaltu we wnętrzu - pierwiastkiem śladowym, niezbędnym dla naszego organizmu. Zarówno u ludzi, jak i zwierząt, kobalt spełnia tylko jedno zadanie - utrzymuje strukturę witaminy B12, nie uczestniczy przy tym w procesach przemiany materii.

Skutki niedoboru witaminy B12 mogą być bardzo groźne dla organizmu - dochodzi do zaburzeń ma tle nerwicowym, nie tylko w psychice człowieka, ale także w funkcjonowaniu układu mięśniowego. Dzieje się tak dlatego, ponieważ witamina B12 uczestniczy bardzo aktywnie w procesach przemiany białek, tłuszczy i węglowodanów - ściśle współpracuje z witaminą C, kwasem foliowym i pantotenowym. Dzięki niej kwas foliowy może produkować własną cholinę - niezbędną do walki z codziennymi stresami. Witamina B12 ułatwia także przenikanie witaminy A do tkanek. Witamina B12 uczestniczy także w aktywizowaniu naszej własnej bazy życiowej - w budowie kwasów dezoksyrybonukleinowych i rybonukleinowych - czyli białek, z których zbudowane są jądra komórkowe i które są nośnikami cech dziedzicznych.

Gdy zabraknie witaminy B12 - pierwsze sygnały:

• Utrzymujące się stany rozdrażnienia
• Depresje
• Zmęczenie
• Drętwienie rąk i nóg
• Trudności z chodzeniem
• Stany zapalne ust
• Jąkanie się
• Niemiły zapach ciała
• Dolegliwości miesiączkowe

Dzienne zapotrzebowanie na witaminę B12:

• Dzieci - od 1 do 3 mikrogramów dziennie
• Dorośli - od 2 do 4 mikrogramów
• Kobiety ciężarne - do 5 mikrogramów

Szczególne bogate w witaminę B12:
Witamina B12 występuje właściwie wyłącznie w produktach pochodzenia zwierzęcego - zwłaszcza w wątrobie, mięsie, drobiu, jajach, mleku, przetworach mlecznych (z wyjątkiem masła). Także owoce morza - ostrygi, kraby, skorupiaki są cennym źródłem tej witaminy. Ważnym źródłem witaminy B12 (zwłaszcza dla wegetarian) są drożdże piwne - bo drożdże to przecież żywe mikroorganizmy, które wywołują syntezę witaminy w naturze.

Artykuły spożywcze (mikrogramy w 100 g):

• Wątroba - 68
• Wątróbka drobiowa - 37,2
• Ostrygi - 18,2
• Śledź - 13,0
• Makrela - 9,1
• Sardynki w oleju - 8,7
• Pstrąg - 7,4
• Żółtko jaj - 3,6
• Węgorz - 2,9
• Mięso - 2,4
• Kurczak - 0,9
• Mleko - 0,3

To, co ważne
Słodycze, napoje słodzone i cukier uszkadzają florę bakteryjną jelit - a to wpływa na zaburzenia wchłaniania witaminy B12. Także odpowiednie stężenie wapnia w jelicie ma znaczący wpływ na wchłanialność tej witaminy (doskonałym dostawcą wapnia jest ser).
Dzienna dawka witaminy B12 będzie lepiej wykorzystana, jeżeli dostarczymy ją organizmowi w kilku porcjach - z jednego, dużego posiłku (np. wątróbki) organizm wykorzysta zaledwie 25 proc. dostarczonej witaminy - ale jeżeli podzielimy porcje na kilka mniejszych - wtedy nawet 80 proc. witaminy pozostanie w naszym organizmie. Ludzie starsi powinni przyjmować większe dawki, ponieważ wraz z wiekiem zmniejsza się zdolność do jej wchłaniania.
Witamina B12 jest magazynowana w organizmie (50-90 proc w wątrobie), przy permanentnych brakach tej witaminy skutki mogą ujawniać się dopiero po kilku latach. Jeżeli więc pojawią się symptomy świadczące o braku tej witaminy, możemy być pewni, że „zapracowaliśmy" na to złą dietą przez ostatnie lata.
Na niedobory są narażeni szczególnie wegetarianie - dlatego też powinni pamiętać o potrzebie dostarczania organizmowi tej witaminy np. poprzez spożywanie drożdży piwnych.