strona główna > Dla ciekawych świata > Kuchnie na widelcu > Kuchnia kresowa

Kuchnia kresowa

drukuj

A A A

autor: Dorota Mrówka

data publikacji: 2005-08-30

data aktualizacji: 2006-12-17

Zobacz także...

Jest chyba jednym z najbardziej złożonych kulinarnych zjawisk. Znajdziemy tu wpływy tradycji litewskiej, ukraińskiej, białoruskiej, a także tatarskiej. Dociekliwi badacze doszukali się również nieco galicyjskich akcentów. To właśnie stąd pochodzi przepyszny sękacz, tutaj także swoje początki mają popularne w całej Polsce placki ziemniaczane. Bez kuchni kresowej nie byłoby dzisiaj wielu lubianych i cenionych przez smakoszy potraw, m.in.: kutii, gołąbków, kołaczy, kołdunów, chłodników, oładków, kwaszenin, cepelinów, solianek i wielu innych.

Kuchnia kresowa jest typową kuchnią włościańską, jej potrawy nie należą do szczególnie wykwintnych, są raczej oszczędne, ale z całą pewnością nie odnosi się to do ich smaku. Jednym z takich tradycyjnych, prostych dań jest kasza ze skwarkami. W dawnych czasach dużym powodzeniem cieszyła się kasza jaglana, dzisiaj zastąpiła ją kasza gryczana, która rozpowszechniła się zresztą w całym kraju jako dodatek do drugiego dania (szczególnie często serwowana z gulaszem lub pieczenią z sosem). Kaszy używano także jako farszu do różnego rodzaju klusek i pieczonych potraw. Innym charakterystycznym elementem kuchni kresowej są proste dania z ziemniaków – do najbardziej znanych, obok wspomnianych wcześniej placków ziemniaczanych, należą: babka ziemniaczana, kiszka ziemniaczana i kartacze. Babkę ziemniaczaną przygotowuje się z tartych ziemniaków i smażonej słoniny (pierwotnie była to potrawa wiejskiej biedoty). Z czasem zaczęto jednak ulepszać przepis i dodawać do babki mąkę oraz jaja, a także gotowane grzyby, które nietrudno było znaleźć w okolicznych lasach. Dzisiaj w skład tej potrawy wchodzą także: wędzony boczek, wędlina, żółty ser oraz cebula.

Nieco inaczej wyrabia się kiszkę ziemniaczaną. Tutaj potrzebne, oprócz ziemniaków, są jeszcze: słonina, sadło lub smażony boczek, przyprawy i… jelita wieprzowe, które wypełnia się ziemniaczaną masą. Według amatorów tej potrawy, to właśnie kiszki nadają jej niepowtarzalny aromat i smak. Wypchane do 2/3 objętości kiszki, następnie się podsmaża i w takiej postaci gotowe są do zjedzenia.
Natomiast słynne kartacze to ziemniaczane kluski o nieco wydłużonym kształcie, wyrabiane z gotowanych i surowych, tartych ziemniaków oraz nadziewane farszem z mięsa i cebuli. Kartacze najczęściej podaje się okraszone słoniną.

Innym, charakterystycznym elementem tamtejszej kuchni jest sękacz. To niezwykłe ciasto zadziwia przede wszystkim swoim kształtem, które zawdzięcza metodzie pieczenia. Wykorzystuje się do tego specjalne „rożno” wykonane ze ściętego stożka, pustego wewnątrz. Ciasto zapiekane jest warstwami na obracającym się rożnie – dzięki temu powstaje fantastyczna, dwukolorowa struktura sękacza. Proces pieczenia trwa dość długo – około dwóch godzin. Nie dziwi więc fakt, że przyrządza się go okazjonalnie, szczególnie na wesela.

Wśród bogatej oferty kuchni kresowej znajdziemy także:

cepeliny - gotowane w wodzie pyzy ziemniaczane, nadziewane wieprzowiną z dodatkiem majeranku. Podaje się je z gęstą, kwaśną śmietaną i zasmażaną kiszoną kapustą. Całość uzupełniają słone skwarki.
kulebiak – danie z ciasta drożdżowego z farszem mięsnym, rybnym, z ryżem, grzybami albo kapustą
bliny - czyli placuszki przygotowywane z mleka, drożdży, mąki pszennej, jajek i roztopionego masła. Kiedy ciasto wyrośnie, bliny smaży się na patelni. Serwuje się je gorące z sosem (np. myśliwskim lub pieczarkowym) albo kwaśną śmietaną.
kołduny – pierożki z farszem z pieczeni baraniej i polędwicy wołowej. Można serwować w rosole lub polane podduszoną na patelni cebulką.
rejbak - zapiekana potrawa z ziemniaków, kaszy, słoniny i cebuli.
kutia - tradycyjna potrawa wigilijna, przygotowywana z pszenicy, ziaren maku, miodu i bakalii. Gotową kutię należy włożyć do salaterki i wstawić na kilka godzin do lodówki. Przed podaniem na stół dodać odrobinę trochę mleka lub śmietany.

Na górze pokaż: najstarszy | najnowszy

dodaj swój komentarz

pokaż/ukryj komentarze (3)

01.

~Jarek (IP: 88.199.120.*)

dodano: 18:50, 04.10.2011

Mnie wychowywała babcia, która pochodziła z kresów. Jedzenie w domu było zawsze rewelacyjne. Teraz nigdzie takich pyszności nie jadłem. Nie da się tego opisać wręcz.

02.

~Dymitrow

dodano: 11:36, 30.08.2005

Kresy to dla wielu korzenie naszej narodowej, polskiej tożsamości. I miło, że nie został ten temat pominięty.

03.

~Tomasz

dodano: 11:04, 30.08.2005

Kuchnia Kresowa zaczyna robić prawdziwą furorę ostatnio czytałem , że w Mrągowie odbywa się nawet Festiwal Kuchni Kresowej.

Twórcy serwisu zastrzegają sobie prawa do usunięcia wpisów:
- niezgodnych z przepisami prawa, dobrymi obyczajami lub naruszających dobra osobiste osób trzecich;
- niezgodnych z tematyką wortalu;
- nie związanych z komentowaną treścią;
- obraźliwych dla redakcji wortalu oraz pod adresem konkretnej restauracji, jej właściciela i pracowników, a także innych członków społeczności wortalu;
- spamu, linków do innych stron internetowych w tym również konkurencyjnych, jak również jakichkolwiek innych treści w każdej formie, nie związanych z tematyką wortalu;
- zawierających wulgaryzmy.

Wszelkie komentarze i opinie użytkowników wortalu zamieszczone na stronie wortalu www.nawidlecu.pl stanowią własność ich autorów i właściciel wortalu www.nawidlecu.pl nie ponosi odpowiedzialności za te komentarze i opnie, a także nie może być z nimi utożsamiany. W związku z powyższym wszelkie roszczenia związane z zamieszczonymi komentarzami lub opiniami mogą być kierowane wyłącznie i bezpośrednio do użytkownika wortalu, który zamieścił dany komentarz lub opinię.