Nie taki gluten straszny, jak go malują

Będąc w większym markecie, nie da się nie zauważyć alejek półek ze zdrową żywnością. Często wśród nich znajdziemy także produkty bezglutenowe. Ale czym tak naprawdę jest gluten i kto powinien go bezwzględnie unikać? I czy moda na eliminację glutenu wychodzi nam na zdrowie?

Czym jest gluten i gdzie go znajdziemy?

Za tajemniczą nazwą gluten kryje się mieszanina dwóch białek, gluteniny i gliadyny. Gluten jest więc białkiem i występuje przede wszystkim w zbożach (pszenicy, życie, jęczmieniu oraz orkiszu, choć w dużo mniejszych ilościach). Utożsamianie glutenu wyłącznie z wyrobami z mąki pszennej jest sporym niedopowiedzeniem.

Dzięki glutenowi ciasto w trakcie pieczenia nabiera specyficznej, pulchnej konsystencji i może wyrastać. Dlatego też białko to dodaje się również do niektórych słodyczy, mięs i wędlin w celu spulchnienia. Gluten znajdziemy w niektórych lekach.

Celiakia to nie alergia

Najpopularniejszą chorobą związaną z glutenem jest celiakia, na którą cierpi około 1% całej populacji. Wbrew obiegowej opinii, nie jest to alergia, a poważna choroba autoimmunologiczna. Trzeba jednak zaznaczyć, że gluten nie wywołuje celiakii, a jedynie ją ujawnia, dlatego osoby zdrowe nie muszą się obawiać, że spożywanie produktów z tym białkiem powoduje zachorowanie.

Najpopularniejsza, klasyczna postać choroby trzewnej (celiakii) objawia się bólami brzucha, spadkiem masy ciała, przewlekłą biegunką, wzdęciami czy niedokrwistością. Jedynym lekarstwem na celiakię jest bezwzględna dieta bezglutenowa, bo nawet niewielkie ilości mogą nasilać objawy i prowadzić do poważnych konsekwencji zdrowotnych. Wówczas podczas zakupów trzeba czytać wszystkie etykiety, nawet produktów z pozoru bezglutenowych, ponieważ mogą być one produkowane w miejscu, gdzie używa się również mąk.

Czy musisz rezygnować z glutenu?

Na wielu portalach internetowych pojawiają się dyskusje na temat glutenu i tego, czy warto z niego rezygnować. Dieta bezglutenowa zaczęła być postrzegana nie tylko jako zdrowa, ale także jako sprzyjająca szczupłej sylwetce.

Oprócz celiakii występuje również nadwrażliwość na gluten. Cierpią na nią osoby, u których lekarze i badania wykluczyły celiakię oraz alergię na pszenicę. Nadwrażliwość objawia się bólami brzucha, wzdęciami, bólami głowy, zmęczeniem, wysypką, anemią, wymiotami. Jeśli podejrzewasz, że cierpisz na nadwrażliwość, zrób test i przez około 3-5 dni jedz same bezglutenowe produkty. Nie rób od tej reguły wyjątku. Jeśli poczujesz się lepiej, dolegliwości ustąpią lub stracą na intensywności, masz podstawę do tego, by wykonać dalsze badania i udać się do lekarza na konsultację.

Nie zapominaj jednak, że dieta bezglutenowa nie może być traktowana jako lek na całe zło. Jeśli się odchudzasz, wcale nie musisz rezygnować z glutenu, wręcz przeciwnie! Choć to białko ciężkostrawne, to jednak występuje w takich produktach jak chleb żytni, który zawiera nie tylko dużo witamin i minerałów, ale także błonnik, czyli składnik konieczny do zdrowego zgubienia wagi.

Wniosek? Gluten wcale nie jest straszny. Co prawda nie należy do lekkostrawnych białek, ale też zdrowym osobom nie wyrządza krzywdy. Jeśli więc czujesz się dobrze po zjedzeniu kanapek, nie rezygnuj z produktów zbożowych! Pamiętaj tylko, by wybierać te lepszej jakości.